Το πράσινο τσάι στην αντιμετώπιση (και) του Alzheimer

EGCG: Η πλέον δραστική ουσία που
περιέχεται στο πράσινο τσάι

Το πράσινο τσάι έχει εδώ και αρκετές δεκαετίες χρησιμοποιηθεί για την αντιμετώπιση πολλών συμπτωμάτων αλλά και ασθενειών συνολικά. Η Camellia sinensis όπως είναι η επιστημονική ονομασία του τσαγιού καταναλώνεται σήμερα ως αφέψημα σε όλες τις χώρες του κόσμου. Οι πρώτες αναφορές του τσαγιού βρίσκονται στην Κίνα όπου πέραν των θεραπευτικών του ιδιοτήτων, επικρατούσε και η χρήση του ως σύμβολο κοινωνικής ανέλιξης. Η σημασία του για κάποιους πληθυσμούς, όπως οι Θιβετιανοί είναι ακόμη μεγαλύτερη ακόμη και σήμερα όπου χρησιμοποιείται σε καθημερινή βάση αντικαθιστώντας ακόμη και το γάλα. Η ιστορική ανασκόπηση θα μπορούσε να γεμίσει πολλές εκατοντάδες σελίδες, κάτι όμως που ξεφεύγει από το σκοπό της πρώτης αυτής αναφοράς μας στο πράσινο τσάι.

Η νόσος του Alzheimer είναι η πιο κοινή μορφή άνοιας στις μεγαλύτερες ηλικίες. Είναι μια εγκεφαλική διαταραχή η οποία σε γενικές γραμμές μειώνει ή εξαλείφει την ικανότητα του ατόμου να εξυπηρετεί σημαντικές καθημερινές του ανάγκες. Η νόσος του Alzheimer εξελίσσεται με αργούς ρυθμούς. Αρχικά επηρεάζει τα τμήματα του εγκεφάλου που ελέγχουν τη σκέψη, τη μνήμη και τη γλώσσα. Τα άτομα με Alzheimer δυσκολεύονται να θυμηθούν πράγματα που συνέβησαν πρόσφατα ή ονόματα ανθρώπων που γνωρίζουν. Με την πάροδο του καιρού τα συμπτώματα χειροτερεύουν. Μπορεί να μη θυμούνται άτομα του στενού τους οικογενειακού περιβάλλοντος και να δυσκολεύονται να μιλήσουν, να διαβάσουν και γράψουν, ενώ σε πολύ προχωρημένο στάδιο κάποιοι ασθενείς ξεχνούν βασικά πράγματα όπως πως να βουρτσίζουν τα δόντια τους, ή πως να γυρίσουν στο σπίτι τους. Αυτό προκαλεί σοβαρά προβλήματα και στους οικείους τους οι οποίοι πρέπει να αναλάβουν εξ ολοκληρία τη φροντίδα τους. Η νόσος του Alzheimer συνήθως εμφανίζεται μετά τα 60 χρόνια ενώ έχει μελετηθεί και η κληρονομική της φύση.

Η ισχύουσα μέχρι σήμερα θεωρία για την εκδήλωση της νόσου του Alzheimer βασίζεται στην ύπαρξη συσσωματωμάτων από θραύσματα μιας πρωτεΐνης που λέγεται APP (amyloid precursor protein). Τα θραύσματα αυτά ενώνονται σχηματίζοντας πλάκες οι οποίες διακόπτουν τη σωστή επικοινωνία μεταξύ των νευρώνων με αποτέλεσμα να μειώνεται η λειτουργικότητά τους όσο οι πλάκες αυξάνονται σε αριθμό και σε μέγεθος. Ένα απλό παράδειγμα είναι ένα ηλεκτρονικό κύκλωμα, π.χ. τηλεόρασης, στο οποίο συσσωρεύεται σκόνη σε κάποιο σημείο ώσπου κάποια στιγμή το κύκλωμα σταματάει να λειτουργεί αποδοτικά, ή παρουσιάζει βραχυκύκλωμα. Τα θραύσματα αυτά ονομάζονται β-αμυλοειδή. Το ένζυμο το οποίο είναι υπεύθυνο για τη διάσπαση της APP και συνεπώς το σχηματισμό των β-αμυλοειδών ονομάζεται εκκριτάση (ή σεκρετάση, secretase). Υπάρχουν 3 μορφές αυτού του ενζύμου η α-, β- και γ-εκκριτάση.

Πολλαπλές έρευνες εμπλέκουν το πράσινο τσάι, και συγκεκριμένο το κύριο συστατικό του, την EGCG (epigallocatechin gallate) στην πορεία αναστροφής της πορείας σχηματισμού των πλακών. Η EGGC συγκεκριμένα αναστέλλει τη δράση των β- και γ- μορφών της εκκριτάσης με αποτέλεσμα η πρόδρομη πρωτεΐνη, η APP, να μην δημιουργεί θραύσματα και να εκκρίνεται από τον οργανισμό πριν προκαλέσει πλάκες. Μάλιστα, μερικές μελέτες υποδηλώνουν ότι οι πλάκες υποχωρούν εν μέρει και αφού έχουν σχηματιστεί. Παράλληλα, η EGCG, η οποία είναι μία κατεχίνη έχει πανίσχυρες αντιοξειδωτικές και αντιφλεγμονώδεις ιδιότητες, όπως άλλωστε όλη η ομάδα των κατεχινών. Εφόσον, η παθογένεση του Alzheimer έχει και σαφή οξειδωτικά και φλεγμονώδη χαρακτηριστικά, είναι προφανές ότι το όφελος από τη χορήγηση πράσινου τσαγιού είναι μεγαλύτερο.

Η σύγχρονη φαρμακολογική αντιμετώπιση της νόσου του Alzheimer περιλαμβάνει κυρίως σκευάσματα τα οποία έχουν μειωμένη δραστικότητα, μειωμένο χρόνο δράσης αλλά και πολλές ανεπιθύμητες αντιδράσεις. Παρακάτω αναφέρονται τα κυριότερα:

Τακρίνη (Tacrine) προκαλεί ναυτία, διάρροια, ακράτεια, ηπατοτοξικότητα

Δονεπεζίλη (Aricept) προκαλεί ναυτία, διάρροια,εμετό, αϋπνία, ίλιγγο ενώ βελτιώνει μόνο προσωρινά τη μνήμη

Ριβαστιγμίνη (Exelon) προκαλεί νατία, διάρροια, απώλεια βάρους, εμετό, ίλιγγο

Γαλανταμίνη (Razadyne) προκαλεί νατία, εμετό, διάρροια, ίλιγγο, απώλεια βάρους, πονοκέφαλο, κοιλιακό πόνο

Μεμαντίνη (Namenda) προκαλεί παραισθήσεις, σύγχυση, κόπωση, ζαλάδα, πονοκέφαλο

Φυσικά το πράσινο τσάι από μόνο του δεν μπορεί να αποτελέσει πανάκεια, ενώ ένα πρόβλημα με τη δοσολογία είναι ότι στις μελέτες έχουν χρησιμοποιηθεί ποσότητες οι οποίες αντιστοιχούν σε μεγάλες ποσότητες τσαγιού ημερησίως (έως και 10 κούπες). Σημαντικό όμως είναι ότι τα άτομα σε πρώιμο στάδιο της νόσου ή άτομα τα οποία βρίσκονται στην κατηγορία υψηλού κινδύνου εκδήλωσης, έχει βρεθεί ότι χρόνια κατανάλωση 2-3 φλυτζανιών πράσινου βιολογικού τσαγιού ημερησίως, μειώνει σημαντικά τις πιθανότητες εκδήλωσης της νόσου, ενώ αν αυτή τελικά εκδηλωθεί, αυτό γίνεται σε πολύ μεγαλύτερη ηλικία και με πολύ ηπιότερη συμπτωματολογία. Άλλωστε, πολύ μεγάλες επιδημιολογικές μελέτες, οι οποίες μελετούν τη σχέση μεταξύ κατανάλωσης πράσινου τσαγιού και εκδήλωσης της νόσου του Alzheimer, αναφέρουν ότι όσο μεγαλύτερη και μακροπρόθεσμη είναι η κατανάλωση πράσινου τσαγιού, τόσο μικρότερη είναι η συχνότητα εμφάνισης της νόσου.

Είναι λοιπόν σημαντικό να ενσωματώσουμε αυτή την ούτως ή άλλως γευστική συνήθεια στη ζωή μας.

Για όσους ενδιαφέρονται για περισσότερες λεπτομέρειες ακολουθεί ενδεικτική (κάπως προχωρημένη) βιβλιογραφία.

Το μόνο κέντρο το οποίο μπορεί να μετρήσει και να αντιμετωπίσει τα βαρέα μέταλλα σε άτομα που πάσχουν από Alzheimer είναι το Detox Center, καθώς έχει συνάψει στρατηγική συνεργασία με τον μεγαλύτερο διαγνωστικό οίκο του εξωτερικού, παρέχοντας τις πληρέστερες και πλέον προηγμένες διαγνωστικές εξετάσεις στον τομέα αυτό.
Για περισσότερες πληροφορίες www.detoxcenter.gr  

• Choi, Y. T., et al. "The green tea polyphenol (-)-epigallocatechin gallate attenuates beta-amyloid-induced neurotoxicity in cultured hippocampal neurons." Life Sci. 70.5 (2001): 603-14.
• Frank, B. and S. Gupta. "A review of antioxidants and Alzheimer's disease." Ann.Clin.Psychiatry 17.4 (2005): 269-86.
• He, Y., et al. "Prolonged exposure of cortical neurons to oligomeric amyloid-beta impairs NMDA receptor function via NADPH oxidase-mediated ROS production: protective effect of green tea (-)-epigallocatechin-3-gallate." ASN.Neuro. (2011).
• Kim, C. Y., et al. "Neuroprotective effect of epigallocatechin-3-gallate against beta-amyloid-induced oxidative and nitrosative cell death via augmentation of antioxidant defense capacity." Arch.Pharm.Res. 32.6 (2009): 869-81.
• Kim, J., H. J. Lee, and K. W. Lee. "Naturally occurring phytochemicals for the prevention of Alzheimer's disease." J.Neurochem. 112.6 (2010): 1415-30.
• Kim, S. J., et al. "Epigallocatechin-3-gallate suppresses NF-kappaB activation and phosphorylation of p38 MAPK and JNK in human astrocytoma U373MG cells." J.Nutr.Biochem. 18.9 (2007): 587-96.
• Koh, S. H., et al. "The effect of epigallocatechin gallate on suppressing disease progression of ALS model mice." Neurosci.Lett. 395.2 (2006): 103-07.
• Lee, J. W., et al. "Green tea (-)-epigallocatechin-3-gallate inhibits beta-amyloid-induced cognitive dysfunction through modification of secretase activity via inhibition of ERK and NF-kappaB pathways in mice." J.Nutr. 139.10 (2009): 1987-93.
• Lin, C. L., et al. "Epigallocatechin gallate (EGCG) suppresses beta-amyloid-induced neurotoxicity through inhibiting c-Abl/FE65 nuclear translocation and GSK3 beta activation." Neurobiol.Aging 30.1 (2009): 81-92.
• Mandel, S., et al. "Green tea catechins as brain-permeable, non toxic iron chelators to "iron out iron" from the brain." J.Neural Transm.Suppl.71 (2006): 249-57.
• Mandel, S. A., et al. "Cell signaling pathways and iron chelation in the neurorestorative activity of green tea polyphenols: special reference to epigallocatechin gallate (EGCG)." J.Alzheimers.Dis. 15.2 (2008): 211-22.
• Okello, E. J., et al. "In vitro protective effects of colon-available extract of Camellia sinensis (tea) against hydrogen peroxide and beta-amyloid (Abeta((1-42))) induced cytotoxicity in differentiated PC12 cells." Phytomedicine. (2010).
• Rezai-Zadeh, K., et al. "Green tea epigallocatechin-3-gallate (EGCG) modulates amyloid precursor protein cleavage and reduces cerebral amyloidosis in Alzheimer transgenic mice." J.Neurosci. 25.38 (2005): 8807-14.
• Smith, A., et al. "Nanolipidic particles improve the bioavailability and alpha-secretase inducing ability of epigallocatechin-3-gallate (EGCG) for the treatment of Alzheimer's disease." Int.J.Pharm. 389.1-2 (2010): 207-12.
• Weinreb, O., et al. "Neuroprotective molecular mechanisms of (-)-epigallocatechin-3-gallate: a reflective outcome of its antioxidant, iron chelating and neuritogenic properties." Genes Nutr. (2009).
• Weinreb, O., et al. "Neurological mechanisms of green tea polyphenols in Alzheimer's and Parkinson's diseases." J.Nutr.Biochem. 15.9 (2004): 506-16.

Χρήσιμοι σύνδεσμοι
www.nlm.nih.gov/medlineplus/druginfo/natural/960.html